กระทั่ง

          คำว่า กระทั่ง มีหลายความหมาย ความหมายแรก แปลว่า ตี กระแทก รัว ทำให้มีเสียง หรือให้สัญญาณ ใช้กับเครื่องตีบางชนิด อย่างมโหระทึก หรือเครื่องเป่าบางชนิด อย่างแตรสังข์ เช่น เมื่อได้ยินเสียงกระทั่งมโหระทึก เจ้าพนักงานก็ไขพระวิสูตร พอน้องจะฟ้องแม่พี่ก็กระทั่งไอส่งสัญญาณให้น้องหยุดพูด. ความหมายที่ ๒ กระทั่ง แปลว่า จนถึง เช่น เขานั่งทำรายงานตั้งแต่เที่ยงคืนไม่ได้นอนเลยกระทั่งเช้า เรารอเขาตั้งแต่เย็นกระทั่งสามทุ่มเขาก็ยังไม่มา.  ความหมายที่ ๓ กระทั่ง หมายถึง แม้ แม้แต่ เช่น เขามีนิสัยมักได้  กระทั่งดินสอของเพื่อนเขาก็ยังแอบหยิบไป. เขาทำงานอย่างขยันขันแข็ง กระทั่งค่ำแล้วก็ยังไม่ยอมเลิก. 

          คำว่า กระทั่ง เมื่อใช้คู่กับ กระทบ ซึ่งแปลว่า โดน ปะทะ เป็น กระทบกระทั่ง มีความหมายว่า มีเรื่องขัดแย้งกัน เช่น เพื่อนร่วมงานมีโอกาสกระทบกระทั่งกันได้ตลอดเวลา

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๓๐ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๕๕ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.