กลด

          กลด  หมายถึงร่มขนาดใหญ่ชนิดหนึ่ง  ใช้ถือกั้นให้พระมหากษัตริย์ลงมาจนถึงพระบรมวงศ์ชั้นพระองค์เจ้าและสมเด็จพระสังฆราช เรียกว่า พระกลด.  กลด อีกความหมายหนึ่ง เป็นคำเรียกบริขารพิเศษสำหรับพระภิกษุใช้ขณะออกธุดงค์ กลดของพระธุดงค์เป็นร่มขนาดใหญ่มีด้ามยาวถอดเก็บได้  ที่ชายร่มมีผ้ามุ้งเย็บติดโดยรอบหรือมีมุ้งขนาดใหญ่ครอบต่างหาก  เวลาเดินธุดงค์จะถอดด้ามและพับร่มใส่ไว้ในถุง.  การออกธุดงค์เป็นอุบายให้พระภิกษุฝึกสมาธิ ทำให้เกิดความสงบ และมีจิตใจเข้มแข็ง.

          ส่วนร่มคันใหญ่ที่มีระบายลักษณะคล้ายกลด ใช้กั้นให้นาคขณะเดินเวียนรอบโบสถ์ก่อนเข้าพิธีอุปสมบท กั้นให้ไตรครอง หรือกั้นให้ไตรกฐิน เรียกว่า สัปทน (อ่านว่า สับ-ปะ -ทน) ไม่เรียกว่า กลด

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๒๙ เมษายน พ.ศ. ๒๕๕๓ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.