กลด
กลด หมายถึงร่มขนาดใหญ่ชนิดหนึ่ง ใช้ถือกั้นให้พระมหากษัตริย์ลงมาจนถึงพระบรมวงศ์ชั้นพระองค์เจ้าและสมเด็จพระสังฆราช เรียกว่า พระกลด. กลด อีกความหมายหนึ่ง เป็นคำเรียกบริขารพิเศษสำหรับพระภิกษุใช้ขณะออกธุดงค์ กลดของพระธุดงค์เป็นร่มขนาดใหญ่มีด้ามยาวถอดเก็บได้ ที่ชายร่มมีผ้ามุ้งเย็บติดโดยรอบหรือมีมุ้งขนาดใหญ่ครอบต่างหาก เวลาเดินธุดงค์จะถอดด้ามและพับร่มใส่ไว้ในถุง. การออกธุดงค์เป็นอุบายให้พระภิกษุฝึกสมาธิ ทำให้เกิดความสงบ และมีจิตใจเข้มแข็ง.
ส่วนร่มคันใหญ่ที่มีระบายลักษณะคล้ายกลด ใช้กั้นให้นาคขณะเดินเวียนรอบโบสถ์ก่อนเข้าพิธีอุปสมบท กั้นให้ไตรครอง หรือกั้นให้ไตรกฐิน เรียกว่า สัปทน (อ่านว่า สับ-ปะ -ทน) ไม่เรียกว่า กลด
ที่มา : บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๒๙ เมษายน พ.ศ. ๒๕๕๓ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.

