คาถา ๖ พยางค์ (๘ ธันวาคม ๒๕๕๒)

          หนึ่งในคำสวดที่ผู้นับถือพระพุทธศาสนานิกายมหายานนิยมสวดเป็นประจำ เพื่อให้ได้บุญมหาศาล หรือช่วยนำพาให้ชีวิตหลุดพ้น  คือ  คาถา ๖ พยางค์  ซึ่งจะได้แก่พยางค์อะไรบ้างนั้น  พจนานุกรมศัพท์ศาสนาสากล อังกฤษ-ไทย ฉบับราชบัณฑิตยสถาน ฉบับพิมพ์ครั้งที่ ๓ (แก้ไขเพิ่มเติม) กล่าวไว้ว่า

          คาถา ๖ พยางค์ ตรงกับภาษาอังกฤษว่า six words incantation  เป็นคาถาพระอวโลกิเตศวรโพธิสัตว์ที่พุทธศาสนิกชนชาวทิเบตนำมาสวด  ซึ่งต่อมาได้กลายเป็นคำสวดของพระพุทธศาสนาในนิกายต่าง ๆ ของมหายาน

          คาถา ๖ พยางค์  ออกเสียงว่า  โอม  มณี  ปัทเม  หุม  (Om  mani  padme  hum)  แปลว่า  โอม มณีอยู่ในดอกบัว  หมายความว่า ถือมณีในดอกบัวเป็นสรณะ  เป็นพื้นฐานแห่งวาสนาและปัญญาทั้งปวง 

          พระสูตร Mani  Kambum ของทิเบตได้อธิบายไว้ว่า  คาถา ๖ พยางค์สามารถปิดทวารเวียนว่ายตายเกิดของคติ ๖ ได้  คือ คำว่า โอม ปิดสวรรคคติ  ม ปิดอสุรกายคติ  ณิ ปิดมนุษยคติ  ปัท ปิดเดียรัจฉานคติ  เม ปิดเปรตคติ  หุม ปิดนรกคติ 

          ชาวทิเบตนิยมเขียนคาถา ๖ พยางค์นี้ไว้บนผืนผ้ายาวเก็บไว้ในกระบอกบรรจุคัมภีร์ที่เรียกว่า  ธรรมจักร   โดยใช้สีขาวเขียนคำว่า โอม  แสดงเป็นสวรรคคติ  ใช้สีเขียวเข้มเขียนคำว่า ม  แสดงเป็นอสุรกายคติ  ใช้สีเหลืองเขียนคำว่า ณิ  แสดงเป็นมนุษยคติ  ใช้สีเขียวอ่อนเขียนคำว่า ปัท  แสดงเป็นเดียรัจฉานคติ  ใช้สีแดงเขียนคำว่า เม  แสดงเป็นเปรตคติ  และใช้สีดำเขียนคำว่า หุม  แสดงเป็นนรกคติ  ด้วยเชื่อว่า การสวดคาถาดังกล่าวจะได้บุญมหาศาล แม้พกไว้กับตัว กำไว้ในมือ หรือเก็บรักษาคาถา ๖ พยางค์นี้ไว้ในเรือน  ก็จะได้รับบุญที่จะนำพาให้ชีวิตหลุดพ้นจากความทุกข์แห่งการเวียนว่ายตายเกิด.

       กนกวรรณ  ทองตะโก