จบ
คำว่า จบ มี ๒ คำ คำหนึ่งหมายถึง สิ้นสุดเรื่องไม่ต้องทำอีกต่อไป เช่น พ่อแม่ต้องทำงานเหนื่อยยากเพื่อส่งเสียให้ลูก ๆ เรียนจบ. ใช้โดยปริยายหมายถึงหมดทางแก้ไข เช่น วันไหนเขาถูกจับได้ว่ายักยอกเงินของบริษัทก็จบกัน. คำว่า จบ ความหมายนี้ใช้เป็นลักษณนามก็ได้ เช่น เขาตั้งนโม ๓ จบ. จดหมายฉบับนี้ ผมอ่านแล้วอ่านอีกถึง ๓ จบ จนจำได้ขึ้นใจ.
คำว่า จบ อีกคำหนึ่ง หมายถึง อาการพนมมือหรือยกของขึ้นเหนือหน้าผาก เพื่อตั้งใจอธิษฐานเมื่อเวลาทำบุญ เช่น คุณยายสอนให้หลานยกอาหารขึ้นจบก่อนใส่บาตร. คำว่า จบ ความหมายนี้ ในอักขราภิธานศรับท์ (อ่านว่า อัก-ขะ -รา-พิ -ทาน-สับ) ซึ่งเป็นพจนานุกรมไทยที่เริ่มทำสมัยต้นรัตนโกสินทร์ ใช้ว่า จบหัว คือยกสิ่งของขึ้นเหนือหัว. ปัจจุบันเราใช้แต่เพียงคำว่า จบ ไม่ต้องมีคำว่า หัว ต่อท้าย.
ที่มา : บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๑๕ สิงหาคม พ.ศ. ๒๕๕๓ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.