จำนำข้าว
จำนำข้าว มาจากคำว่า จำนำ และ ข้าว คำว่า จำนำ หมายถึง ส่งมอบทรัพย์สินให้แก่ผู้รับจำนำเพื่อเป็นการประกันการชำระหนี้โดยมีข้อตกลงหรือเข้าใจกันว่าจะไถ่คืนในภายหลัง เช่น พอใกล้เปิดเทอมผู้ปกครองบางคนก็ต้องพึ่งโรงรับจำนำ จำนำสร้อย แหวน นาฬิกา หรือแม้แต่หม้อหุงข้าว เพื่อให้ลูกได้ไปโรงเรียน.
จำนำข้าว หมายถึง การที่เกษตรกรหรือชาวนาเก็บเกี่ยวข้าวที่ปลูกในนาของตนหรือนาที่เช่ามา เรียบร้อยแล้ว นำไปจำนำไว้กับโรงสีที่เข้าร่วมโครงการซึ่งทำหน้าที่เป็นตัวแทนรัฐบาลในการรับจำนำและรับจ้างแปรรูปเป็นข้าวสารส่งให้รัฐบาล ครั้นเมื่อถึงระยะเวลาที่กำหนด หากราคาในท้องตลาดสูงกว่าราคาที่จำนำไว้ให้นำเงินมาไถ่ถอน หากไม่มาไถ่ถอนก็ถือว่าข้าวที่จำนำนั้นตกเป็นของรัฐบาล ส่วนการชำระเงินชาวนาต้องไปรับเงินเองจากรัฐบาลโดยผ่านทางธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร (ธกส.)
ที่มา : บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๒๒ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๕๖ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.