จีเอ็มโอ

          ช่วงหนึ่งเคยมีข่าวเกี่ยวกับการต่อต้านอาหารหรือผลิตภัณฑ์อาหารจากพืชจีเอ็มโอต่าง ๆ แต่ช่วงนี้เงียบไปแล้ว อาจเป็นเพราะเราคงจะชินหรือลืมเรื่องนี้กันไปแล้ว   คำว่า  “GMO (จีเอ็มโอ)”  มาจากคำภาษาอังกฤษว่า  genetically modified organism  ซึ่งราชบัณฑิตยสถานได้บัญญัติคำนี้ว่า  “สิ่งมีชีวิตดัดแปรพันธุกรรม” หลายคนคงสงสัยแล้วละซิว่า ทำไมถึงใช้คำว่า  “ดัดแปร” แทนคำว่า “ดัดแปลง” ฟังดูไม่คุ้นเลย แล้วคำว่า “ดัดแปร” กับ “ดัดแปลง” แตกต่างกันอย่างไร

          คำตอบอยู่ตรงนี้ค่ะ คำว่า “ดัดแปร”  นี้ คณะกรรมการบัญญัติศัพท์ของราชบัณฑิตยสถานได้บัญญัติขึ้นตั้งแต่ พ.ศ. ๒๔๙๙  เพื่อใช้กับคำ modify ซึ่งหมายถึง การทำให้เปลี่ยนแปลงไปจากลักษณะหรือภาวะเดิม ทั้งนี้ เพื่อให้แตกต่างไปจากคำ “adapt” ที่ได้บัญญัติ ไว้ว่า  “ดัดแปลง” นั่นเอง และคำว่า “ดัดแปลง” นี้  พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๔๒ ได้ให้ความหมายไว้ว่า  “แก้ไขเปลี่ยนแปลงให้เหมาะสม เปลี่ยนจากรูปเดิมโดยแก้ไขเปลี่ยนแปลงบ้างเล็กน้อย เช่น ดัดแปลงเรือนชั้นเดียวให้เป็น ๒ ชั้น หรือ ทำซ้ำโดยเปลี่ยนรูปใหม่ ปรับปรุงแก้ไข เพิ่มเติม หรือจำลองงานต้นฉบับในส่วนอันเป็นสาระสำคัญ โดยไม่มีลักษณะเป็นการจัดทำงานขึ้นใหม่ ทั้งนี้ ไม่ว่าทั้งหมดหรือบางส่วน”  ซึ่งแตกต่างกันตรงที่  “ดัดแปร” นั้น  เปลี่ยนแปลงไปจากลักษณะหรือภาวะเดิมโดยสิ้นเชิง  ดังนั้น ศัพท์บัญญัติของคำ  GMO  จึงต้องบัญญัติว่า “สิ่งมีชีวิตดัดแปรพันธุกรรม” ทั้งนี้เพื่อให้สื่อความหมายได้ตรงตามศัพท์ภาษาอังกฤษ  เพราะการเปลี่ยนพันธุกรรมนั้น  เป็นการเปลี่ยนภาวะภายในเซลล์ที่ไม่สามารถมองเห็นได้

          ที่มาของศัพท์ก็เป็นอย่างที่กล่าวมาข้างต้น ส่วนที่ว่า อาหารจีเอ็มโอเป็นอันตรายหรือไม่ อย่างไรนั้น คงต้องสอบถามไปที่คณะกรรมการอาหารและยา หรือผู้เชี่ยวชาญด้านความปลอดภัยทางชีวภาพ น่าจะได้คำตอบที่ชัดเจนกว่าค่ะ

 รัตติกาล  ศรีอำไพ