บอกอนุศาสน์
บอกอนุศาสน์ ประกอบด้วยคำว่า บอก และ อนุศาสน์. คำว่า บอก หมายความว่า พูดให้รู้หรือเล่าให้ฟัง เช่น บอกอาการให้หมอทราบ. บอกข่าว. คำว่า อนุศาสน์ ประกอบด้วยคำว่า อนุ และ ศาสน์. คำว่า อนุ แปลว่า ตาม. คำว่า ศาสน์ เป็นรูปที่มาจากภาษาสันสกฤต แปลว่า คำสั่งสอน ในภาษาไทยใช้ว่า ศาสนา
เมื่อรวม อนุ กับ ศาสน์ เป็น อนุศาสน์ แปลว่า คำสั่งสอนในพระพุทธศาสนาที่ให้ปฏิบัติตาม. คำว่า บอกอนุศาสน์ ใช้ในความหมายเฉพาะ หมายถึง พระอุปัชฌาย์หรือพระเถระที่พระอุปัชฌาย์มอบหมาย บอกคำสั่งสอนหรือคำชี้แจงให้พระภิกษุที่บวชใหม่ทราบทันที ในตอนท้ายของพิธีอุปสมบท
อนุศาสน์ มี ๘ ข้อ แบ่งเป็นข้อที่ภิกษุควรประพฤติปฏิบัติ มี ๔ ข้อ คือ ออกบิณฑบาต นุ่งห่มผ้าบังสุกุล อยู่โคนต้นไม้ และฉันยาดองด้วยน้ำมูตรเน่า. ส่วนที่พระภิกษุต้องไม่ประพฤติปฏิบัติ มี ๔ ข้อ คือ เสพเมถุน ลักของผู้อื่น ฆ่าสัตว์ และพูดอวดคุณพิเศษที่ไม่มีในตน ทั้ง ๘ ข้อนี้เรียกว่า อนุศาสน์
ที่มา : บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๑๐ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๕๔ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.