พนม

          พนม เป็นคำนามมาจากภาษาเขมร ภฺนํ (อ่านว่า พะ -นุม) แปลว่าภูเขา. ในภาษาไทย คำว่า พนม นอกจากจะหมายถึง ภูเขา แล้วยังหมายถึงลักษณะสิ่งของที่เป็นพุ่มยอดแหลมอย่างดอกบัวตูม เช่น พนมหมาก หมายถึง พานที่ใส่หมากพลู โดยใช้ใบพลูจีบเรียงให้เป็นยอดแหลม.  พนมเบี้ย หมายถึง พานที่ใส่หอยเบี้ยพูนขึ้นให้เป็นยอดแหลม.  พนมเพลิง หมายถึง กองเพลิงเผาศพ ใช้ฟืนวางกองสุมกัน มียอดแหลม.  พนมสวรรค์  หรือ นมสวรรค์ เป็นชื่อไม้พุ่มขนาดเล็ก ออกดอกเป็นช่อ ซ้อนกันเป็นชั้น ๆ ปลายช่อแหลม ดอกมีสีแดง และสีเหลือง รูปร่างของช่อดอกมีลักษณะคล้ายภูเขา. ถ้าเป็นคำกริยา หมายถึง ทำให้มีรูปอย่างดอกบัวตูม มีที่ใช้หลายคำ เช่น พนมมือ ใช้เหมือนประนมมือ หมายถึง กระพุ่มมือให้มีรูปอย่างดอกบัวตูม เป็นการไหว้ของคนไทย เพื่อแสดงความเคารพ หรือทักทาย.  เทพนม แปลว่า เทวดาประนมมือ เป็นชื่อท่ารำท่าหนึ่งในการรำแม่บท และเป็นชื่อลายไทยลายหนึ่ง.

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๑๘ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๕๕ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.