ภัย
ภัย [เป็นคำที่มาจากภาษาบาลีสันสกฤต] แปลว่า สิ่งที่น่ากลัว หรือ อันตราย เมื่อรวมกับคำว่า อุทก (อ่านว่า อุ -ทก) ที่แปลว่า น้ำ เป็น อุทกภัย (อ่านว่า อุ-ทก-กะ-ไพ) แปลว่า อันตรายที่เกิดจากน้ำท่วม. เมื่อรวมกับคำว่า วาต (อ่านว่า วา-ตะ) ที่แปลว่า ลม เป็นวาตภัย (อ่านว่า วา-ตะ-ไพ) แปลว่า อันตรายที่เกิดจากลมพายุ. เมื่อรวมกับคำว่า อัคคี ที่แปลว่าไฟ เป็นอัคคีภัย แปลว่า อันตรายที่เกิดจากไฟไหม้. เมื่อรวมกับคำว่า ทุพภิกข (อ่านว่า ทุบ-พิก-ขะ)ที่แปลว่า การขาดแคลนอาหารในบ้านเมือง เป็นทุพภิกขภัย (อ่านว่า ทุบ-พิก-ขะ-ไพ) แปลว่า อันตรายที่เกิดจากการขาดแคลนอาหารในบ้านเมือง หรือข้าวยากหมากแพง. เมื่อรวมกับคำว่า โจร (อ่านว่า โจน)ที่แปลว่า ผู้ร้ายที่ลักขโมย หรือปล้นสะดมทรัพย์สินผู้อื่น เป็น โจรภัย (อ่านว่า โจ-ระ -ไพ) แปลว่าอันตรายที่เกิดจากการลักขโมยหรือปล้นสะดม. เมื่อรวมกับคำว่า ธรณีพิบัติ ที่แปลว่า หายนะที่เกิดแก่แผ่นดิน เป็น ธรณีพิบัติภัย (อ่านว่า ทอ-ระ-นี-พิ-บัด-ไพ) แปลว่า อันตรายที่เกิดจากแผ่นดินไหว ดินถล่ม สึนามิ หลุมยุบ เป็นต้น
ที่มา : บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๑๖ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๕๔ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.

