รำ-ร่ายรำ

          รำ เป็นคำกริยา หมายถึง แสดงท่าทางเคลื่อนไหวมือ แขน ลำตัว ขา และเท้า โดยมีลีลาและแบบท่าเข้ากับจังหวะของดนตรี หรือเข้ากับเพลงร้อง เช่น เขาดัดมือให้อ่อนเพื่อให้รำได้สวย. เด็กคนนี้รำได้สวยเพราะทำมือไม้ เอว ไหล่ และท่าทางได้ถูกต้อง และเข้ากับจังหวะเพลงด้วย. คำว่า รำ เมื่อเป็นคำนาม ใช้เรียกการรำตามรูปแบบและเพลงที่กำหนด มีชื่อเรียกต่าง ๆ เช่น รำแม่บท รำฉุยฉาย รำสีนวล รำกฤษดาภินิหาร. ถ้าผู้รำถือสิ่งของตามที่กำหนดก็เรียกชื่อตามสิ่งที่ถือนั้น เช่น รำพัด รำโคม รำดอกไม้เงินดอกไม้ทอง รำดาบ รำทวน. คำว่า รำ ถ้าใช้ซ้อนกับ ร่าย เป็น ร่ายรำ จะมีความหมายต่างออกไป. ร่ายรำ ใช้เป็นคำกริยา หมายถึง อาการรำที่มีลีลางดงาม ผู้รำรู้สึกเพลิดเพลินไปกับเสียงเพลงและท่ารำนั้น เช่น เสียงเพลงที่ไพเราะอ่อนหวานทำให้เขานึกถึงเทพบุตรนางฟ้าที่จับคู่ร่ายรำกันอย่างสวยงาม.

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย”  ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๘ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๕๔ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.