ร้อยรักก็ทุกข์ร้อย ที่ใดมีรัก ที่นั่นมีทุกข์ พระพุทธองค์ได้ตรัสสอนเรื่องนี้ไว้ในวิสาขาสูตร พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๕ เรื่องมีอยู่ว่า นางวิสาขามหาอุบาสิกา เป็นผู้ที่มีศรัทธาเลื่อมใสในพระพุทธศาสนามาก นางได้ฟังธรรมจากพระพุทธองค์แล้วบรรลุเป็นพระโสดาบันตั้งแต่อายุได้ ๗ ขวบ ครั้งหนึ่ง หลานสาวอันเป็นที่รักยิ่งของนางได้ถึงแก่กรรมลง ว่ากันว่า หลานสาวของนางคนนี้เป็นผู้ขยันขันแข็งศรัทธาเลื่อมใสในพระพุทธศาสนาเช่นเดียวกับนาง เมื่อนางมีกิจธุระจำเป็นต้องออกไปนอกบ้าน หลานสาวคนนี้ก็จะเป็นผู้รับภาระแทนทุกอย่าง ดังนั้น นางจึงเศร้าโศกเสียใจมาก ร้องไห้เข้าไปเฝ้าพระพุทธองค์ด้วยหวังว่า พระพุทธองค์จะประทานคำสอนให้หายทุกข์ได้ เมื่อพระพุทธองค์ทรงทราบเรื่องราวทั้งหมดแล้ว พระองค์ได้ตรัสสอนนางว่า “วิสาขา ผู้ใดมีสิ่งที่รัก ๑๐๐ ผู้นั้นก็มีทุกข์ ๑๐๐ ผู้ใดมีสิ่งที่รัก ๙๐ ผู้นั้นก็มีทุกข์ ๙๐ ผู้ใดมีสิ่งที่รัก ๘๐ ผู้นั้นก็มีทุกข์ ๘๐ ผู้ใดมีสิ่งที่รัก ๗๐ ผู้นั้นก็มีทุกข์ ๗๐ …ผู้ใดมีสิ่งที่รัก ๒ ผู้นั้นก็มีทุกข์ ๒ ผู้ใดมีสิ่งที่รัก ๑ ผู้นั้นก็มีทุกข์ ๑ ผู้ใดไม่มีสิ่งที่รัก ผู้นั้นก็ไม่มีทุกข์ ไม่มีความโศก ไม่มีความคับแค้นใจ” นางวิสาขาได้หายเศร้าโศกด้วยพระธรรมเทศนานั้น พระพุทธองค์ได้ทรงเปล่งอุทานที่แสดงถึงเรื่องนั้นว่า “ความเศร้าโศก ความร่ำไร และความทุกข์มาก ย่อมมีในโลกนี้เพราะอาศัยสิ่งที่รัก เมื่อไม่มีสิ่งที่รัก ความเศร้าโศกเป็นต้นก็ไม่มี ผู้ไม่มีสิ่งอันเป็นที่รัก ย่อมไม่มีความทุกข์ ไม่มีความเศร้าโศก เพราะฉะนั้น ผู้ไม่ต้องการความเศร้าโศก ก็ไม่ควรรักสิ่งใด” ผู้เขียนหวังว่า คนที่มีความรักและมีความทุกข์เพราะความรัก อาจได้แนวทางบรรเทาความทุกข์ หูตาสว่างได้บ้าง สำรวย นักการเรียน |

