ศาลาสหทัยสมาคม ในช่วงขึ้นปีใหม่ หลายท่านคงมีโอกาสได้ไปลงนามถวายพระพรพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวและพระบรมวงศานุวงศ์ ณ ศาลาสหทัยสมาคม หรือบางท่านที่ได้เข้าไปเยี่ยมชมพระบรมมหาราชวังคงมีโอกาสได้ชมความงามของ ศาลาสหทัยสมาคม กันบ้าง ในวันนี้จึงขอเล่าถึงศาลานี้ว่ามีประวัติความเป็นมาและความสำคัญอย่างไร พจนานุกรมวิสามานยนามไทย วัด วัง ถนน สะพาน ป้อม ของนางสาวกนกวลี ชูชัยยะ จัดพิมพ์โดยราชบัณฑิตยสถาน อธิบายว่า ศาลาสหทัยสมาคม เป็นศาลาในพระบรมมหาราชวัง เดิมชื่อหอคองคอเดีย เป็นสโมสรนายทหารมหาดเล็กซึ่งพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวโปรดเกล้าฯ ให้สร้างขึ้นตามอย่างคลับคองคอเดียซึ่งเป็นสโมสรทหารบกในเมืองปัตตาเวีย หรือในปัจจุบันคือกรุงจาการ์ตา สถานที่ที่โปรดเกล้าฯ ให้สร้างนั้นสันนิษฐานว่า เดิมเป็นที่ตั้งของโรงหล่อประจำในพระบรมมหาราชวัง ซึ่งหล่อวัตถุโลหะที่สำคัญ ๆ เช่น ระฆังที่ประดิษฐาน ณ หอระฆังวัดพระศรีรัตนศาสดาราม และพระราชทานนามว่า หอคองคอเดีย ใน พ.ศ. ๒๔๑๗ พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวโปรดเกล้าฯ ให้ย้ายพระที่นั่งประพาสพิพิธภัณฑ์ในหมู่พระที่นั่งอนันตสมาคมมาตั้งที่หอคองคอเดีย ต่อมาเมื่อ พ.ศ. ๒๔๓๔ โปรดเกล้าฯ ให้ย้ายการจัดแสดงพิพิธภัณฑ์จากหอคองคอเดียไปยังพระราชวังบวรสถานมงคล ซึ่งโปรดเกล้าฯ ให้จัดตั้งเป็นพิพิธภัณฑ์สถานสำหรับพระนครขึ้น และพระราชทานหอคองคอเดียให้เป็นที่ตั้งของหอพระสมุดวชิรญาณ เมื่อโปรดเกล้าฯ ให้ย้ายหอพระสมุดวชิรญาณจากหอคองคอเดียมาอยู่ที่ตึกถาวรวัตถุบริเวณวัดมหาธาตุ เรียกชื่อว่า หอพระสมุดสำหรับพระนคร ส่วนหอคองคอเดียโปรดเกล้าฯ ให้เปลี่ยนชื่อเป็น ศาลาสหทัยสมาคม ใช้เป็นที่พระราชทานเลี้ยงวันขึ้นปีใหม่ วันเฉลิมพระชนมพรรษา เป็นที่ประกอบพระราชพิธีแรกนาและให้ราชอาคันตุกะส่วนพระองค์ที่มาพำนักในเขตพระราชฐานได้ยืมสถานที่จัดงานเลี้ยงถวายและเป็นที่ทรงจัดงานรื่นเริงสำหรับข้าราชบริพารในพระองค์ ในรัชกาลปัจจุบัน ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ใช้ศาลาสหทัยสมาคมในโอกาสต่าง ๆ เช่น เป็นที่ที่ประมุขของนานาประเทศที่เป็นพระราชอาคันตุกะจัดงานเลี้ยงถวายพระกระยาหารค่ำ เป็นที่ลงนามถวายพระพรพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวและพระบรมวงศานุวงศ์.อิสริยา เลาหตีรานนท์ |