สงสารคำ “ทำการ”

          ในการประชุมคณะกรรมาธิการวิสามัญพิจารณาร่างพระราชบัญญัติงบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ .. ๒๕๕๗ ของราชบัณฑิตยสถาน กรรมาธิการท่านหนึ่งขอให้ราชบัณฑิตยสถานช่วยจัดการกับการใช้คำว่าทำการ” ที่ปัจจุบันใช้กันอย่างฟุ่มเฟือย อันที่จริง ราชบัณฑิตยสถานตระหนักถึงปัญหาในเรื่องการใช้คำทำการหน้าคำกริยามานานแล้ว และได้ช่วยรณรงค์มาโดยตลอดให้เลิกใช้คำนี้กันอย่างพร่ำเพรื่อ เช่นเดียวกับผู้รู้ผู้เชี่ยวชาญภาษาไทย ครูสอนภาษาไทย นักวิชาการ และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ก็ออกมาแสดงความคิดเห็นให้ข้อเสนอแนะ แต่รู้สึกว่าจะไม่ค่อยได้ผล จนถึงปัจจุบัน คำว่าทำการหน้าคำกริยาก็ยังเป็นที่นิยมกันอยู่ ดังตัวอย่างต่อไปนี้ เขตจะทำการขุดถนนเพื่อทำการฝังท่อระบายน้ำ หรือ เขตกำลังทำการซ่อมสะพาน หรือ ครูทำการสอนนักเรียน รัฐบาลทำการชี้แจงนโยบาย ผู้สื่อข่าวทำการสัมภาษณ์รัฐมนตรี สมาคมทำการคัดเลือกนักกีฬา ประโยคที่ยกตัวอย่างมา ถ้าตัดคำว่า “ทำการ” ในทุกประโยคออก ก็ไม่ได้เสียความแต่อย่างใด และยังได้ประโยคที่กะทัดรัดขึ้นอีกด้วย

          ปัญหาเรื่องการใช้คำทำการ” มีมานานหลายสิบปีแล้ว ดังที่พระราชวรวงศ์เธอ กรมหมื่นพิทยาลงกรณ์ ได้ทรงแต่งกลอนทักท้วงเรื่องนี้ไว้ในหนังสือพิมพ์ ประมวญวัน ฉบับวันที่ ๔ มิถุนายน พ.ศ. ๒๔๗๙ ดังนี้

                    สงสารคำทำการ” มานานแล้ว          ดูไม่แคล้วตาไปในหนังสือ 
         
มันถูกใช้หลายอย่างไม่วางมือ                        แต่ละมื้อตรำตรากยากเต็มที
 
         
ตำรวจเห็นโจรหาญทำการ”                       โจรมันกลับวิ่งทะยาน ทำการ”
 
         
ทำการ”
เป็นลมล้มพอดี                               ทำการ” จีนหมายว่าตายเอย

          ลองหยุดคิดสักนิดก่อนที่จะใช้คำว่าทำการนำหน้าคำกริยา ก็น่าจะช่วยให้ได้ประโยคภาษาไทยที่เป็นภาษามากยิ่งขึ้น

แสงจันทร์ แสนสุภา