สระ

          คำว่า สระ ถ้าออกเสียงเฉพาะตัว ส ไม่ออกเสียงตัว ร เป็นคำว่า สะ จะเป็นคำที่มาจากภาษาสันสกฤตว่า สรสฺ (อ่านว่า สะ -รัส)  แปลว่า สายน้ำ แอ่งน้ำ. ในภาษาไทยใช้เป็นคำเรียกแอ่งน้ำขนาดใหญ่   เช่น  สระบัว  สระอโนดาต  สระมุจลินท์.  บ่อน้ำขนาดใหญ่มีน้ำเต็มเปี่ยมเป็นที่สำหรับให้คนลงไปว่ายน้ำได้ ก็เรียกว่า สระ หรือ  สระว่ายน้ำ.  คำที่ออกเสียงว่า สะ อีกความหมายหนึ่ง แปลว่า ชำระล้างให้สะอาดหมดจด เช่น สระผม  สระหวี.  สระ คำนี้ รับมาจากภาษาเขมรว่า  ชฺระ  (อ่านว่า เจฺรี๊ยะ) แปลว่า ล้าง. ในภาษาไทยใช้ว่า ชะ และ ชำระ ด้วย.

          คำว่า สระ ถ้าออกเสียงเป็นคำสองพยางค์ว่า สะ-หฺระ จะเป็นคำที่มาจากภาษาบาลีว่า สร (อ่านว่า สะ -ระ) แปลว่า เสียง ใช้เป็นคำเรียกเสียงพูดของมนุษย์ที่เปล่งออกมาโดยลมที่ใช้ในการพูดนั้นไม่ถูกกัก  ไม่ถูกปิดกั้น  ไม่ถูกดันไปออกทางจมูก หรือไม่ถูกบีบให้ลมออกไปโดยผ่านช่องแคบใด ๆ ในช่องปาก.   ในภาษาไทย มีสระหลายเสียงทำให้สามารถเขียนคำที่รับมาจากภาษาอื่นได้ใกล้เคียงเกือบทุกเสียง.

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๙ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๕๕ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.