สามเณรี

          เราได้ทราบถึงประวัติความเป็นมาของสามเณรไปแล้วว่า สามเณรราหุลเป็นสามเณรรูปแรกในพระพุทธศาสนา  ในคราวนี้จึงนำเสนอประวัติความเป็นมารวมถึงขั้นตอนการบวชเป็นสามเณรีซึ่งมีมาตั้งแต่ครั้งพุทธกาล  พจนานุกรมศัพท์ศาสนาสากล อังกฤษ-ไทย ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พิมพ์ครั้งที่ ๓ อธิบายไว้ว่า

          สามเณรี คือนักบวชหญิงในพระพุทธศาสนาที่มีสถานะต่ำกว่าภิกษุณี ประวัติการเกิดขึ้นของสามเณรีไม่แน่ชัด เชื่อกันว่าการบวชสามเณรีน่าจะมีขึ้นในช่วงต้นของการปฐมโพธิกาลนั่นเอง เพราะในคราวที่พระพุทธเจ้าทรงแสดงยมกปาฏิหาริย์ที่เมืองสาวัตถีนั้น มีทั้งภิกษุ ภิกษุณี อุบาสก อุบาสิกาต่างอาสาขอแสดงฤทธิ์แทนพระพุทธเจ้า ในคัมภีร์อรรถกถาธรรมบทกล่าวว่า มีสามเณรีเข้าอาสาขอแสดงฤทธิ์ด้วย แต่พระพุทธเจ้าทรงปฏิเสธด้วยทรงเห็นว่าเป็นเรื่องสำคัญที่พระพุทธเจ้าต้องทรงแสดงเอง ซึ่งเหตุการณ์นี้เกิดขึ้นหลังจากพระพุทธเจ้าตรัสรู้แล้วได้ ๖ พรรษา และเป็นระยะเวลาไม่นานก่อนเข้าพรรษาที่ ๗ ข้อนี้แสดงให้เห็นว่า ช่วงเวลานั้นมีสามเณรีจำนวนมากแล้ว

          การบวชเป็นสามเณรี สตรีผู้จะบวชต้องมีอายุตั้งแต่ ๑๒ ปีขึ้นไป และต้องได้รับอนุญาตจากบิดา มารดา ถ้ามีสามีแล้วต้องได้รับอนุญาตจากสามีก่อน  และต้องมีภิกษุณีเป็นปวัตตินี (อุปัชฌาย์) ที่ถูกต้อง คือ มีพรรษา ๑๒ ขึ้นไป และได้รับแต่งตั้งจากภิกษุณีสงฆ์แล้ว

          ในปัจจุบัน  พระพุทธศาสนานิกายเถรวาทไม่มีการบวชสตรีเป็นสามเณรีแล้ว  เนื่องจากไม่มีภิกษุณีเป็นปวัตตินีคือพระอุปัชฌาย์ นั่นเอง เพราะการบวชเป็นสามเณรีต้องมีภิกษุณี คงมีอยู่แต่ในพระพุทธศาสนานิกายมหายานและนิกายวัชรยานเท่านั้น

          สำหรับประเทศไทยเคยมีผู้พยายามจะให้มีการบวชเป็นสามเณรีหลายครั้ง แต่ด้วยเหตุผลดังกล่าวทำให้ไม่ได้รับการยอมรับจากคณะกรรมการมหาเถรสมาคม.

       กนกวรรณ  ทองตะโก