สารบัญ

          คำว่า สารบัญ (อ่านว่า สา-ระ-บัน) หมายถึง บัญชีเรื่อง รายชื่อเรื่อง เช่น ในหนังสือเรื่องหนึ่งมีเนื้อเรื่องหรือหัวข้อเรื่องใดอยู่บ้าง รายชื่อของเนื้อเรื่องหรือหัวข้อเรื่องนั้น ๆ จัดเป็นสารบัญของหนังสือนั้น. เมื่ออ่านหนังสือเรื่องใด เราจึงมักเปิดดูสารบัญ เพื่อดูรายชื่อของเรื่องที่บรรจุอยู่ในหนังสือเล่มนั้น ๆ ก่อน. ในหน้าสารบัญนอกจากจะบอกรายชื่อหัวข้อเรื่องแล้ว ยังบอกด้วยว่าหัวข้อต่าง ๆ นั้นอยู่ในหน้าใดของหนังสือ ทำให้ค้นหาเรื่องที่จะอ่านได้สะดวก.

          คำว่า สารบัญ มาจากคำว่า สาร (อ่านว่า สา-ระ) กับ ปญฺชิ (อ่านว่า ปัน-ชิ) ในภาษาสันสกฤต. สาร แปลว่า เนื้อความ ใจความ. ปญฺชิ แปลว่า สมุดจดรายการ. สารปญฺชิ ไทยใช้ว่า สารบาญชี (อ่านว่า สา-ระ-บาน-ชี) หมายถึง การจัดเกณฑ์คนเข้ารับราชการทั้งฝ่ายทหารและพลเรือน ต้องมีรายชื่อบุคคลที่เกณฑ์เข้ามานั้น ต่อมาตัดใช้เป็นคำว่า สารบัญ หมายถึง รายชื่อเรื่องที่บรรจุไว้ในหนังสือ

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย”  ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๑๗ กันยายน พ.ศ. ๒๕๕๑ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.