สิมพลี

          สิมพลี (อ่าน สิม-พะ- ลี) มาจากคำภาษาบาลีว่า สิมฺพลิ (อ่าน สิม-พะ- ลิ) แปลว่า ต้นงิ้ว คำนี้ปรากฏใช้หลายครั้งในกากีคำกลอนของเจ้าพระยาพระคลัง (หน) ดังนี้

          “ปางนั้นยังมีครุฑราช                 สุริยชาติล้ำสกุณาปักษา 
          สถิตสถานพิมานรัตน์รมยา           ยอดมหาพฤกษาสิมพลี

          ในกากีคำกลอนยังมีคำว่า สิมพลีวัน คำนี้มาจากภาษาบาลีเช่นกันว่า สิมฺพลิวน (อ่าน สิม-พะ- ลิ-วะ- นะ) แปลว่า ป่าต้นงิ้ว ดงต้นงิ้ว เช่น

          “คนธรรพ์หวั่นจิตจำสนอง          อันพระน้องร้างท้าวภิรมย์สม
          ไปสู่สิมพลีวันอันอุดม                 เห็นนิยมสมบัติสกุณา”

          ส่วนคำว่า วิมานสิมพลี หมายถึง ที่สถิตของพระยาครุฑซึ่งตั้งอยู่บนยอดต้นงิ้วสูงใหญ่ ในกากีคำกลอนว่าขึ้นอยู่ริมจอมเขาพระสุเมรุ และเกิดมีขึ้นแก่พระยาครุฑตามบุญบารมีที่ได้สร้างสมไว้ดังนี้

          “เจ้าก็เป็นพระยาครุฑอุดมเดช           วิสัยเพศพงศ์ราชปักษี
          สถิตสถานพิมานทิพสิมพลี               เพราะบารมีอบรมสร้างสมมา”

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย”  ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๑๓ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๕๗ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.