หนู
หนู เป็นสัตว์ขนาดเล็ก มีฟันแทะ หางเรียวยาว. คนไทยนำหนูมาเปรียบเทียบ ปรากฏในสำนวนหลายสำนวน เช่น ชายจนได้ภรรยารวย เรียกว่า หนูตกถังข้าวสาร. อาการเดินไปเดินมาด้วยความโกรธหงุดหงิด เรียกว่า เดินเป็นหนูติดจั่น. การเอาทรัพย์หรือสิ่งของจากคนที่มีน้อยไปให้แก่ผู้ที่มีมากกว่า เรียกว่า เอาเนื้อหนูไปปะเนื้อช้าง. การกลัวผู้อื่นมาก ๆ กล่าวเปรียบเทียบได้ว่า กลัวเหมือนหนูกลัวแมว สำนวนนี้ใช้เฉพาะกับผู้ใกล้ชิดหรือคุ้นเคยกัน เช่น ญาติพี่น้อง สามีภรรยา หรือผู้ทำงานร่วมกัน. และถ้าผู้น้อยคึกคะนองยามผู้ใหญ่ไม่อยู่ ก็มักจะถูกเปรียบเปรยว่า แมวไม่อยู่หนูระเริง ซึ่งอาจจะพูดต่อท้ายเป็น แมวไม่อยู่หนูระเริง แมวมาหลังคาเปิง
นอกจากนั้น ด้วยเหตุที่หนูมีขนาดเล็ก จึงอาจใช้ประสมกับคำอื่น มีความหมายว่า เล็ก เช่น กุหลาบหนู ชบาหนู. คำว่า หนู ใช้เรียกเด็กด้วยความเอ็นดูก็ได้ เช่น ตาหนู ยายหนู เด็กหรือผู้อ่อนอาวุโสกว่าอาจใช้คำว่า หนู เป็นสรรพนามแทนตัวเองกับผู้ที่สนิทสนมกันก็ได้
ที่มา : บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๗ กันยายน พ.ศ. ๒๕๕๖ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.