อธิปไตย

          คำว่า อธิปไตย (อ่านว่า อะ-ทิบ-ปะ-ไต) หมายถึง อำนาจสูงสุดของรัฐที่จะใช้บังคับบัญชาภายในอาณาเขตของตน เช่น ไทยไม่ยอมเสียอธิปไตยให้ผู้ใด.

          คำ อธิปไตย นี้ ยืมจากคำบาลีว่า อธิปเตยฺย [อ่านว่า อะ-ทิ-ปะ-เตยฺ-ยะ] ซึ่งหมายความว่า ความเป็นใหญ่ยิ่ง. ใช้สมาสกับคำอื่นได้คำใหม่หลายคำ เช่น

          ประชาธิปไตย (อ่านว่า ปฺระ-ชา-ทิบ-ปะ-ไต) หมายถึง ระบอบการปกครองที่ใช้เสียงส่วนมากของประชาชนเป็นหลัก.

          เอกาธิปไตย (อ่านว่า เอ-กา-ทิบ-ปะ-ไต) หมายถึง ระบอบการปกครองที่คนคนเดียวเป็นใหญ่ ควบคุมการปกครองไว้ทั้งหมด.

          คณาธิปไตย (อ่านว่า คะ-นา-ทิบ-ปะ-ไต) หมายถึง ระบอบการปกครองที่คณะบุคคลเช่นคณะปฏิวัติเป็นใหญ่.

ที่มา :  บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย”  ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๒๑ กันยายน พ.ศ. ๒๕๕๑ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.