อักษรฟิลิปปินส์ (๑๙ สิงหาคม ๒๕๕๗)

อักษรฟิลิปปินส์

ก่อนที่ประเทศฟิลิปปินส์จะเป็นอาณานิคมของสเปนในคริสต์ศตวรรษที่ ๑๖  ชาวฟิลิปปินส์มีตัวอักษรของตนเองที่เรียกว่า Baybayin ไบ บา ยิน หรือ Alibata อะ ลิ บา ตา ทั้ง ๒ คำมีความหมายว่า ตัวอักษร ตัวพยัญชนะเหล่านี้มาจากชวาและซูลาเวซี ประเทศอินโดนีเซีย และมีลักษณะบางประการคล้ายคลึงภาษาสันสกฤตโบราณ ต่อมาเมื่อสเปนได้ปกครองฟิลิปปินส์ ในระหว่าง พ.ศ. ๒๑๐๘-๒๔๓๙ ชาวสเปนได้นำตัวอักษรที่เรียกว่า Abecedario อา เบ เซ ดา ริ โอ ซึ่งใช้เขียนภาษาละตินมาใช้แทน และได้ปรับปรุงอีกครั้งหนึ่งเมื่อ พ.ศ. ๒๕๑๙

ตัวอักษรที่ใช้อย่างเป็นทางการในปัจจุบันเริ่มใช้เมื่อ พ.ศ. ๒๕๓๐ ในสมัยของประธานาธิบดีโกราซอน อากีโน ตัวอักษรชุดนี้มีชื่อเรียกใหม่ว่า Makabagong Alpabeto มา คา บา กง อัล ปา เบ โต หมายความว่า “อักษรฟิลิปปินส์ยุคใหม่” อักษรชุดนี้มีทั้งหมด ๒๘ ตัว ประกอบด้วยอักษรฟิลิปปินส์ ๒๐ ตัว และอักษรสเปน ๘ ตัว

อักษรฟิลิปปินส์ ๒๐ ตัว มีดังนี้  a อา   b บา   k คา   d ดา   e เอ   g กา   h ฮา   i อี   l ลา   m มา   n นา   ng งา   o โอ  p ปา   r รา   s ซา   t ตา   u อู   w วา   y ยา ในจำนวนนี้เป็นสระ ๕ ตัว คือ a อา  e เอ  i อี  o โอ  u อู

อักษรสเปน ๘ ตัว ส่วนมากใช้เขียนคำจากภาษาสเปน มีดังนี้ c เซ   f เอฟ เฟ   j โฮ ตา   ñ เอน เย   q คู   v เว   x เอ กิส   z เซ ตา

นอกจากนี้ยังมีเครื่องหมายที่เขียนไว้บนตัวสระ จำนวน ๓ รูป คือ  Pahilis ปา ฮี ลิส  (  ́ ) ใช้ใส่บนพยางค์ที่ออกเสียงเน้น เช่น คำว่า báon บา โอน แปลว่า เบี้ยเลี้ยง ออกเสียงเน้นที่พยางค์แรก   baón บา โอน แปลว่า ฝัง ออกเสียงเน้นที่พยางค์หลัง   Paiwa ปา อี วะ (  ̀ ) ใช้ใส่บนพยางค์ที่ออกเสียงกัก เช่น  batà บา ตะ แปลว่า เด็ก  คำนี้ออกเสียงกักที่พยางค์หลัง ส่วน bata บา ตา แปลว่า เจ็บปวด, ทรมาน ไม่ออกเสียงกักที่พยางค์หลัง และ Pakupya ปา คุป ยะ ( ^{^} ) ใช้ใส่บนพยางค์เน้นที่ออกเสียงกัก เช่น  basâ บา ซะ แปลว่า เปียก คำนี้เน้นพยางค์หลังและออกเสียงกักด้วย ส่วน basa บา ซา แปลว่า อ่าน ไม่เน้นพยางค์หลังและไม่ออกเสียงกักด้วย

ลอรา พรหมกสิกร เขียน

ชลธิชา  สุดมุข สรุป

๑๙  สิงหาคม  ๒๕๕๗