เรื่องนางสงกรานต์ (๑)

          เรื่องนางสงกรานต์ปรากฏอยู่ในเรื่อง “มหาสงกรานต์” ตามจารึกที่วัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม ซึ่งบางส่วนชำรุดสูญหาย ต่อมามีการคัดลอกจารึกที่วัดนี้มาพิมพ์เผยแพร่เป็นหนังสือที่คนไทยรู้จักกันว่า “ตำราพรหมชาติ”

          ในเรื่องมหาสงกรานต์กล่าวถึง ธรรมบาลกุมารซึ่งเป็นเทวบุตรลงมาจุติเป็นลูกเศรษฐีผู้หนึ่งในชมพูทวีป รับคำของท้าวกบิลพรหมที่จะตอบคำถามให้ได้ภายใน ๗ วัน โดยมีสัญญาว่า ถ้าธรรมบาลกุมารตอบไม่ได้ ท้าวกบิลพรหมจะตัดศีรษะของธรรมบาลกุมาร แต่ถ้าธรรมบาลกุมารตอบได้ ท้าวกบิลพรหมจะตัดศีรษะของตนเองให้ คำถามคือ ตอนเช้าศรีอยู่ที่ใด ตอนเที่ยงศรีอยู่ที่ใด และตอนเย็นศรีอยู่ที่ใด ธรรมบาลกุมารใช้เวลาคิดถึง ๖ วันก็ยังตอบไม่ได้ จึงหนีไปอยู่ใต้ต้นตาลซึ่งมีนกอินทรีสองผัวเมียคุยกันอยู่เรื่องปัญหาของท้าวกบิลพรหม ธรรมบาลกุมารรู้ภาษานกจึงจดจำคำตอบเอาไว้ เมื่อครบ ๗ วัน ท้าวกบิลพรหมมาฟังคำตอบ ธรรมบาลกุมารตอบว่า ตอนเช้าศรีอยู่ที่หน้า คนจึงต้องล้างหน้าทุกเช้า ตอนเที่ยงศรีอยู่ที่อก คนจึงเอาเครื่องหอมประพรมอก ตอนเย็นศรีอยู่ที่เท้า คนจึงต้องล้างเท้าก่อนเข้านอน ซึ่งถูกต้องทุกข้อ (ข้อความที่เป็นคำถามและคำตอบนั้น ในจารึกไม่ปรากฏ แต่ปรากฏในตำราพรหมชาติ)

          ท้าวกบิลพรหมทำตามสัญญาจะตัดศีรษะของตนเองให้ จึงเรียกธิดาทั้ง ๗ องค์มาแล้วตรัสว่า พระองค์จะตัดเศียรบูชาธรรมบาลกุมาร แต่เศียรของพระองค์นั้น ถ้าตั้งไว้ยังแผ่นดินไฟจะไหม้ทั่วโลกธาตุ ถ้าทิ้งขึ้นบนอากาศฝนก็จะแล้ง ถ้าทิ้งในมหาสมุทรน้ำก็จะแห้ง จึงให้ธิดาทั้ง ๗ นำพานมารองรับ แล้วก็ตัดเศียรให้นางทุงษะ ธิดาองค์โต นางทุงษะก็อัญเชิญพระเศียรของท้าวกบิลพรหมแห่ประทักษิณ (เวียนขวา) รอบเขาพระสุเมรุราช ๖๐ นาที แล้วเชิญเข้าประดิษฐานในมณฑป ณ ถ้ำคันทชุลี เขาไกรลาส  นับจากนั้นมาทุกปี พระธิดาทั้ง ๗ องค์จะผลัดเปลี่ยนกันมาอัญเชิญพระเศียรของท้าวกบิลพรหมแห่ไปรอบเขาพระสุเมรุราช แล้วนำมาประดิษฐานไว้ที่เดิม.

ปิยรัตน์  อินทร์อ่อน