เรื่องนางสงกรานต์ (๒)

          ตามที่กล่าวมาเมื่อวานนี้ว่า ธิดาแต่ละองค์จะผลัดเปลี่ยนกันทำหน้าที่อัญเชิญพระเศียรของท้าวกบิลพรหม ตามวันมหาสงกรานต์ในแต่ละปี เราจึงเรียกธิดาทั้ง ๗ ว่า นางสงกรานต์  รายชื่อธิดาทั้ง ๗ ที่ปรากฏตามจารึกวัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม คือ นางทุงษ นางรากษ นางโคระ นางมณฑากิณี นางมณฑา นางมิศระ และนางมโหธร  ส่วนในตำราพรหมชาติจะมีบางชื่อเรียกแตกต่างกันออกไป และมีรายละเอียดเกี่ยวกับนางสงกรานต์แต่ละองค์ว่า จะทรงอาภรณ์ ถืออาวุธ เสวยภักษาหาร และเสด็จประทับมาบนสัตว์พาหนะใด

          ถ้าวันมหาสงกรานต์เป็นวันอาทิตย์ เป็นหน้าที่ของทุงษะเทวี ทรงพาหุรัดทัดดอกทับทิม อาภรณ์แก้วปัทมราช ภักษาหารอุทุมพร (มะเดื่อ) พระหัตถ์ขวาทรงจักร พระหัตถ์ซ้ายทรงสังข์ เสด็จมาบนหลังครุฑ  ถ้าวันจันทร์ เป็นหน้าที่ของโคราคะเทวี ทรงพาหุรัดทัดดอกปีบ อาภรณ์แก้วมุกดา ภักษาหารน้ำมันเนย พระหัตถ์ขวาทรงพระขรรค์ พระหัตถ์ซ้ายทรงไม้เท้า เสด็จมาบนหลังพยัคฆ์ (เสือ)  ถ้าวันอังคาร เป็นหน้าที่ของรากษสเทวี ทรงพาหุรัดทัดดอกบัวหลวง อาภรณ์แก้วโมรา ภักษาหารโลหิต พระหัตถ์ขวาทรงตรีศูล พระหัตถ์ซ้ายทรงธนู เสด็จมาบนหลังวราหะ (หมู)

          ถ้าวันพฤหัสบดี เป็นหน้าที่ของกิริณีเทวี ทรงพาหุรัดทัดดอกมณฑา อาภรณ์แก้วมรกต ภักษาหารถั่ว งา พระหัตถ์ขวาทรงขอช้าง พระหัตถ์ซ้ายทรงปืน เสด็จมาบนหลังคชสาร (ช้าง)  ถ้าวันศุกร์ เป็นหน้าที่ของกิมิทาเทวี ทรงพาหุรัดทัดดอกจงกลนี อาภรณ์แก้วบุษราคัม ภักษาหารกล้วยน้ำ พระหัตถ์ขวาทรงพระขรรค์ พระหัตถ์ซ้ายทรงพิณ เสด็จมาบนหลังมหิงสา (ควาย)  ถ้าวันเสาร์เป็นหน้าที่ของมโหธรเทวี ทรงพาหุรัดทัดดอกสามหาว อาภรณ์แก้วนิลรัตน์ ภักษาหารเนื้อทราย พระหัตถ์ขวาทรงจักร พระหัตถ์ซ้ายทรงตรีศูล เสด็จมาบนหลังมยุรา (นกยูง)

          ในปีนี้ วันมหาสงกรานต์เป็นวันพุธ นางสงกรานต์นามว่ามณฑาเทวี ทรงพาหุรัดทัดดอกจำปา อาภรณ์แก้วไพฑูรย์ ภักษาหารนม เนย พระหัตถ์ขวาทรงเหล็กแหลม พระหัตถ์ซ้ายทรงไม้เท้า เสด็จยืนมาเหนือหลังคัสพรหรือคัทรภะ (ลา).

ปิยรัตน์  อินทร์อ่อน