เลขมาตรา

                    ภาษาไทยที่เราใช้กันอยู่ในปัจจุบัน หลายคำมีรากศัพท์มาจากภาษาบาลีและสันสกฤต  ซึ่งรวมไปถึงในภาษากฎหมาย เช่น เลขมาตราที่นอกจากจะเรียงลำดับจำนวนไปเรื่อย ๆ แล้ว  ยังพบว่าในบางเลขมาตรามีคำภาษาบาลีและสันสกฤตต่อท้ายว่า ทวิ ตรี จัตวา เบญจ ฉ สัตต เป็นต้น เรียงต่อ ๆ กันไป และเมื่อสอบถามวิธีการอ่านเลขมาตราดังกล่าวจากศาสตราจารย์จำนงค์  ทองประเสริฐ  ราชบัณฑิต แล้ว สรุปรวมได้ว่าคำบาลีและสันสกฤตที่ใช้ต่อท้ายเลขมาตรามีดังนี้

          ทวิ        อ่านว่า      ทะวิ          = ๒         เอกาทศ      อ่านว่า        เอกาทะสะ       = ๑๑
          ตรี            ”           ตรี           = ๓         ทวาทศ          ”            ทะวาทะสะ      = ๑๒
          จัตวา        ”           จัดตะวา   = ๔          เตรส             ”             เตระสะ           = ๑๓
          เบญจ        ”           เบ็นจะ     = ๕          จตุทส            ”             จะตุทะสะ       = ๑๔
          ฉ             ”           ฉะ           = ๖          ปัณรส            ”             ปันนะระสะ      = ๑๕
          สัตต         ”           สัดตะ      = ๗          โสฬส            ”             โสละสะ           = ๑๖
          อัฏฐ          ”           อัดถะ       = ๘         สัตตรส          ”             สัดตะระสะ      = ๑๗
          นว            ”           นะวะ       = ๙          อัฏฐารส        ”              อัดถาระสะ      = ๑๘
          ทศ           ”           ทะสะ      = ๑๐         เอกูนวีสติ      ”              เอกูนะวีสะติ     = ๑๙

       กนกวรรณ  ทองตะโก