โสม (๑)
โสม เป็นคำที่ยืมมาจากภาษาสันสกฤตว่า โสม (อ่านว่า โส-มะ) ในภาษาสันสกฤต โสม เป็นชื่อไม้เถา ต้นและใบมีสรรพคุณทางยา ลำต้นนำมาคั้นเอาน้ำ น้ำที่คั้นได้ใช้เป็นส่วนผสมหลักเพื่อทำเหล้าหมักชนิดหนึ่งสำหรับบูชาเทวดา เพราะเชื่อว่าเทวดาโปรดเสวยน้ำโสม คนไทยเรียกเหล้าชนิดนี้ว่า น้ำโสม (อ่านว่า น้ำ-โสม)
ต่อมาคนไทยนำคำว่า โสม มาเรียกไม้อีกพันธุ์หนึ่ง ซึ่งมีสรรพคุณทางยา มีมากในจีนและเกาหลี จีนกลางเรียกว่า shēn (อ่านว่า เฌิน). โสมจีนหรือโสมเกาหลีไม่ใช่ไม้เถาอย่างโสมอินเดีย แต่เป็นพืชล้มลุกซึ่งมีอายุยืนยาวหลายปี ลักษณะเด่นคือมีรากอวบ บางต้น รากมีรูปร่างคล้ายคน ใบเป็นแฉกเหมือนมือที่กางนิ้วออก บางทีเรียก โสมคน. คนจีน เกาหลี รวมทั้งชาวกรีกเชื่อว่า รากโสมใช้เป็นยาที่มีสรรพคุณครอบจักรวาลที่สำคัญคือ ใช้เป็นยาบำรุงที่ช่วยเพิ่มพลัง และเป็นยาอายุวัฒนะ
ที่มา : บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ ๑๒ กันยายน พ.ศ. ๒๕๕๒ เวลา ๗.๐๐-๗.๓๐ น.